Układ oddechowy a badanie kupno-sprzedaż

 

 

cropped-Leczenie-Koni-1.png

Badanie układu oddechowego przed kupnem.
Zwykle przed kupnem konia, który ma służyć do wyczynu przeprowadzamy mniej lub bardziej szczegółowe badanie ogólne i ortopedyczne. W skład takiego badania wchodzi badanie kliniczne w ruchu i w spoczynku, oraz badania dodatkowe takie jak badanie rengenowskie kończyn. Kiedy lekarz ogląda konia w ruchu zwykle zwraca również uwagę na jego oddech i osłuchuje go po ruchu. Większość moich koleżanek i kolegów wyłapuje wówczas konie głośno lub ciężko oddychające. Ale dobrze wiemy że czasem podczas krótkiej wizyty często nie jesteśmy w stanie wyłapać wszystkiego a sprzedający nie zawsze chce się podzielić np. historią sezonowego kaszlu u sprzedawanego konia. Ponadto u niektórych koni pracujących bardzo intensywnie jak konie chodzące WKKW czy konie wyścigowe pewne niedyspozycje układu oddechowego są trudne do uchwycenia bez odpowiedniego natężenia wysiłku. Dlatego szczególnie u tych koni pomocne jest dodatkowe badanie układu oddechowego.
Jeśli jest to możliwe najlepszym rozwiązaniem jest zabranie konia na próbę i wówczas dużo rzeczy może się ujawnić. Ale niestety najczęściej nie mamy takiej możliwości i musimy podjąć decyzję w ciągu jednego dnia.
Koń przeprowadza sie i zaczyna kaszleć.
Bardzo często spotykam się z sytuacją że koń zmieniając właściciela zmienia stajnię i dochodzi do ujawnienia się alergii oddechowej. Zwykle wtedy zaczynają się nieporozumienia. Padają oskarżenia że koń z pewnością był sprzedany „na lekach”. Ale prawda jest taka że wiele koni ma bardzo słabo nasilone objawy, co może nawet umknąć uwadze sprzedającego, a choroba się nasila bo koń zmienił środowisko na bardziej zapylone. W takiej sytuacji najlepiej jest wykonać badanie krwii na obecność sterydowych leków przeciwzapalnych, ale testy muszą być wykonane szybko, krótkodziałające leki są usuwane z organizmu już po 72 godzinach. Innym sposobem jest wykonanie bronchoskopii wraz z pobraniem wypłuczyn, które poddamy badaniu cytologicznemu i mikrobiologicznemu. Niestety badanie również musi być wykonane bezzwłocznie a najlepiej jeszcze przed kupnem. Często zmiany, których jeszcze nie widać czyli koń nie kaszle, nie ma wypływu z nozdrzy itp., mogą być uwidocznione w takim badaniu. Problemem jest to że silny stan zapalny w drogach oddechowych konia pojawia się już od 5 godzin po zadziałaniu alergenu wobec czego nie możemy określić jak długo trwał zanim wykonaliśmy badanie.

cropped-Badaie-dynamiczne-koń-wyścigowy.jpg

Koń głośno oddycha lub jest niewydolny wysiłkowo.
To najczęstszy problem u koni wyścigowych, gdzie w większości wypadków kupujemy konia jak jajko z niespodzianką. Na aukcjach są prezentowane bardzo młode konie, które szczególnie w Polsce nie przeszły żadnych specjalnych badań. Za granicą bardzo popularne są badania przed aukcją ale badanie obejmuje jedynie endoskopię spoczynkową gardła i krtani jest więc dosyć pobieżne, ponadto u młodych koni może wiele się zmienić. I tak nie umiemy przewidzieć, który z młodych koni z świetnie działającą krtanią w momencie kupna będzie cierpiał na dychawicę świszczącą już za rok…
Jeśli jednak kupujemy zajeżdzonego konia do wyścigów czy sportu ważne jest żeby wsłuchać się dobrze w to jak oddycha i usłyszeć nie tylko czy jest głośny czy nie, ale również czy oddecha rytmicznie i nie wstrzymuje oddechu. Problem tkwi w tym że, konia szczegónlnie wyścigowego nie zawsze słychać i nawet doświadczony jeździec może nieusłyszeć że koń źle oddycha. W takich przypadkach pomocne jest wykonanie endosopii dynamicznej gardła i krtani. Pozwala ono w bardzo dokładny sposób sprawdzić możliwości oddechowe konia. Obecnie badanie można wykonać w terenie bez użycia szcztucznej bieżni.
Chory i co teraz??
Czasem może się zdarzyć że nasz wymarzony koń ma wszystko w najlepszym porządku z wyjątkiem oddechu.. trzeba pamiętać że nie zawsze to jest wyrok. Alergie płucne koni (IAD, RAO) są możliwe do leczenia i zwykle nie są przeciwskazaniem do uprawiania sportu jeśli oczywiście są odpowiedznio prowadzone. Jeśli chodzi o górne drogi oddechowe tu również istnieją możliwości terapeutyczne w tym przypadku zwykle konieczna jest interwencja chirurgiczna. Niekiedy można się umówić ze sprzedajacym, że cena za konia zostanie obniżona o koszty opercji albo koń zostanie sprzedany po zabiegu. Szczerze mówiąc wolę taką sytuację kiedy kupujący jest świadomy problemów oddechowych konia i postanawia go leczyć niż wykłóca się ze sprzedajacym, a koń w tym czasie dusi się w stajni.. sama jestem świadomą właścicielką dwóch alergików których wziełam mimo rozwiniętej alergii płucnej.

Leczenie wziewne, dlaczego najzdrowiej?

Kiedy stosujemy leczenie wziewne???cropped-Leczenie-Koni-1.png
Leczenie inhalacyjne jest leczeniem miejscowym wobec czego jest najmniej szkodliwym sposobem leczenia. W medycynie ludzkiej jest bardzo powszechnie stosowane ponieważ ludzie chcą uniknąć efektów ubocznych leków stosowanych ogólnie. Obecnie rzadkością jest leczenie sterydami ogólnymi np. : astmy u ludzi. W leczeniu koni niestety duże znczenie obok zdrowotnośći kuracji ma jej koszt i to czy koń jest wart takiego sposobu leczenia. Niestety leczenie inhalacyjne jest najbardziej kosztowne z uwagi na sprzęt konieczny do inhalacji jak i leki. Konie potrzebują znacznie większych dawek niż ludzie, co jest zrozumiałe ze względu na większą powierzchnię, którą musimy leczyć.
Kiedy stosujemy leczenie inhalacyjne?
najczęściej w przebiegu chorób alergicznych (RAO, IAD) gdyż najczęściej one występują u koni.

W przebiegu chorób infekcyjnych np : u źrebiąt czy koni dorosłych przy zapaleniu płuc.

Flexineb
Flexineb

Jako leczenie objawowe lub prewencyjne w sytuacjach sprzyjających chorobom układu oddechowego np: transport, stres związany z treningiem itp.
W zależności od leczonej choroby dobieramy leki oraz ich dawki. Nie bez znaczenia jest również sprzęt, który możemy wykorzystać do leczenia gdyż każde urządzenie ma swoje ograniczenia.
Najprostrzym sposobem jest inhalacja za pomocą pary wodnej z użyciem olejków eterycznych do takiego zabiegu wystarczy nam wiadro i gorąca woda zabieg pomaga odkrzuszać wydzielinę i zwykle jest przjemny dla konia. Koń podczas takiej inhalacji powinien trzymać głowę możliwie jak najniżej.
Często stosowanym zabiegiem jest także podawanie leków przez komorę inhalacyjną co opisywałam w poprzednim wpisie na temat leczenia wziewnego. Niestety obecnie aerozole wziewne stosowane do tego zabiegu są dość kosztowne. Koszt przy leczeniu RAO to ok 300 zł na 14 dni.
Najdroższym sposobem podania leku jest nebulizacja. Ma ona wiele zalet ale wymaga drogiego urządzenia. Jak poprzednio pisałam zastosowanie ludzkich nebulizatorów jest niewystarczające do podania leków u konia. W zeszłym roku na naszym rynku pojawił sie nebulizator Flexineb (www.flexineb.com), który zastąpił poprzednio stosowany Aeromask. Nebulizator jest bardzo wygodny w użyciu nie ma żadnych kabli, nie wymaga podłączenia do prądu, można stosować w nim wszystkie rodzaje leków, jest też bardzo szybki. Flexineb ma miękką sylikonową maskę co odróżnia go od poprzednika, w poprzednim urządzeniu maski pękały przy najmniejszym uderzeniu. Minusem Flexinebu jest nietrwała komora która uwalnia lek i trzeba ją wymieniać zwykle raz do roku jeśli leczony jest jeden koń, koszt komory to 50 euro. Producent obiecuje że, komora będzie ulepszana i bardziej trwała. Koszt całości jest niestety nie mały bo w Polsce to 3700 zł, nebulizatory sprzedaje firma inovpol (www.inovpol.pl).
inne urządzenia do nebulizacji obecne na rynku europejskimto np. SaHoma (www.fmbs.co.uk) koszt ok. 1000 euro, nebulizator ultradźwiękowy dość podatny na uszkodzenia.   Eramask (www.eramask.com) nebulizator tłokowy, który poprzednio opisywałam najbardziej podobny do Aeromask.
Z mojego rankingu póki co najbardziej podoba mi się Flexineb. Jest od początku do końca stworzony dla koni.

Nebulizacja czyli podawanie leku za pomocą nebulizatora ma największe możliwości. Cząsteczki tworzone przez nebulizatory są bardzo małe i dzięki temu docierają nawet do pęcherzyków płucnych. Zabieg nebulizacji powinien być wykonywany 2 x dziennie ale ostatnie badania mówią że podanie leków nawet raz dziennie już przynosi efekt. przy nebulizacji możemy stosować leki prewencyjnie np. sole srebra które działąją bakteriostatycznie.
Następny wpis będzie: Leczenie inhalacyjne w sporcie dlaczego??

Endoskopia dynamiczna na bieżni czy w terenie?

 

Leczenie Koni -1Koń jest przede wszystkim atletą dlatego zagadnienie wydolności wysiłkowej jest niezwykle istotne dla sportu jeździeckiego i wyścigów konnych. Układ oddechowy jest układem limitujacym wydolność wysiłkową. Czyli wydolność jest przede wszystkim zależna od zaopatrzenia tkanek w tlen.
Choroby układu oddechowego są najczęstszą przyczyną spadku wydolności wysiłkowej u koni. A zaraz po kontuzjach najczęstszym powodem odstawienia konia od pracy.
Drogi oddechowe konia są świetnie przystosowane do pracy i dużego przepływu powietrza do 80 l/s, oraz wielkich różnic ciśnienia od -4905 do 2746 paskali, dla porównania prędkość przepływu powietrza u ludzi, których drogi oddechowe są najlepiej przystosowane do mówienia to 4 l/s._156
Górne drogi oddechowe konia mają kilka przystosowań potrzebnych do życia w warnunkach naturalnych. Podniebienie miękkie koni otacza elastycznym kołnierzem krtań i nie pozwala aby cząstki jedzenia z jamy ustej dostawały się do tchawicy, więc koń nie może się zakrztusić, ale tym samym nie może pomagać sobie oddychając przez pysk jak większość zwierząt. W trakcie pracy receptory umieszczone w gardle powodują napiecie ścian gardła, które w spoczynku jest wiotkie, a w trakcie ruchu staje się stabilnym tunelem. Niestety gardło i krtań konia są też miejscem największego oporu przepływu powietrza. Tak więc niewielka zmiana na krtani będzie powodowała bardzo duży opór i dawała objawy niewydolności wysiłkowej. Koń może bardzo długo pracować w tzw. metabolizmie beztlenowym czyli bez dopływu tlenu. Dlatego te zwierzęta mają tak dużą tolerancję wysiłku mimo całkiem poważnych chorób układu oddechowego. Oczywiście wszystko ma swoje granice i jeśli koń jest użytkowany w WKKW lub jest koniem wyścigowym, konsekwencje niedotlenienia podczas krosu czy gonitwy są opłakane w skutkach.
Konie użytkowane ujeżdzeniowo czy w skokach pracują na znacznie miejszych przepływach powietrza, jednak u nich bardzo istotna jest kwestia techniczna czyli np.: wysokiego ustawienia szyi u koni ujeżdżeniowych i tego że muszą być rozluźnione przy jednoczesnym zachowaniu ekspresji ruchu o czym trudno jest mówić kiedy brakuje im powietrza przy wykonywaniu figur ujeżdzeniowych. Podobnie jest z końmi skaczącymi przez przeszkody gdzie zaburzenie rytmu powodowane spadkiem wydolności oddechowej może prowadzić do błędów na parkurze.
Dlatego diagnostyka zaburzeń dynamicznych gardła i krtani ma u koni tak duże znaczenie. Liczne badania  na dużych populacjach koni wyścigowych potwierdzają konieczność wykonywania badania dynamicznego i częstą niezgodność wyniku badania spoczynkowego w porównaniu do badań dynamicznych. Endoskopia spoczynkowa miała w tych badaniach bardzo małą czułość przy czym wielokrotnie zaburzenia były złożone i koń wykazywał więcej niż jedno zaburzenie dynamiczne.System DRS na koniu
Jeśli choroby górnych dróg oddechowych dotyczą ich budowy czyli np.: zmieniona chrząstka krtani, guz w przewodzie nosowym do rozpoznania potrzebne jest badanie endoskopowe w spoczynku. Jeśli koń głośno oddycha lub jest niewydolny, a w badaniu spoczynkowym nic nie znajdujemy wówczas musimy wykonać badanie endoskopowe dynamiczne. Do tej pory złotym standardem w takich przypadkach było badanie z użyciem sztucznej bieżni (8), czyli koń biegł na bieżni z założonym endoskopem a my mogliśmy obserwować jego krtań i gardło. Ze względów technicznych w czasie takiego badania koń nie może być dosiadany przez jeźdźca, nie wykonuje też przewidzianej dla siebie pracy. Bardzo ważnym elementem decydującym o wydolności oddechowej konia jest udział jeźdźca, działanie jego ciężaru oraz ręki na ustwienie głowy i szyi zwierzęcia. Dużo koni z dynamicznym chorobami gardła czy krtani ma kłopot z prawidłowym ustawieniem głowy w zebraniu, ponieważ dodatkowo zmniejsza to przepływ powietrza i utrudnia oddychanie, stają się więc trudniejsze do jazdy.
Problemem jest także to że koń musiał dojechać do kliniki i tam spędzić trochę czasu co zwiększało koszty badania. Powstały też wątpliwości na temat odpowiedniego testu wysiłkowego imitującego wyścig czy przejazd krosu na sztucznej bieżni.
Dlatego naukowcy z całego świata zaczeli pracować nad możliwością badania dynamicznego w terenie. Aby to było możliwe konieczne było zminiaturyzowanie osprzętu koniecznego do wykonania endoskopii i wykonanie takiej sondy endoskopu, która nagrywałaby stabilny obraz nawet podczas szybkiego galopu konia czy skoków. Dodatkowo system musi posiadać automatyczne spłukiwanie obiektywu i możliwość zapisania obrazu. Próby trwały kilka lat ale obecnie na rynku są dostępne zestawy do takiego badania. Ich koszt niestety nadal jest bardzo wysoki, ale za to jakość coraz lepsza. Pierwsze badania nad ednoskopią wykonaną w terenie były przedstawione w 2008 roku przez Franklin i wsp.
Cały zestaw jest montowany na koniu przy siodle a koń pracuje z założoną na specjalnym ogłowiu sondą endoskopu. Na świecie powszechnie stosowane są trzy zestawy firmy Optomed, Videomed i dr.Fritz. Na początku systemy były dość awaryjne i miały wiele wad w stosunku do ceny. Obecnie najbardziej popularny jest system DRS francuskiej firmy Optomed.
Podaczas badania systemem DRS sonda półgiętkiego endoskopu jest umieszczona naprzeciwko chrząstki nagłośni podobnie jak w badaniu na bieżni. Endoskop jest przytwierdzony za pomocą klipsów do rodzaju specjalnego nachrapnika. Reszta sondy łączy się za pomocą systemu kabli z procesorem i źródłem światła, które znajdują się po jednej stronie konia na specjalnie przystosowanym padzie, po drugiej stronie znajduje się nagrywarka i ekran lub transmiter obrazu jeśli wybierzemy opcję ze zdalną transmisją. Całość zestawu pozwala na przeprowadzenie normalego treningu w każdej dyscyplinie. Najtrudniejszym momentem badania jest założenie endoskopu ale wbrew pozorom konie podczas pracy prawie w ogóle nie zwracają uwagi na obecność sondy, podobnie jak podczas badania na bieżni.
Obie techniki wykonania endoskopii dynamicznej – z użyciem bieżni i w terenie – mają swoje wady i zalety.
Bardzo ważną kwestią jest opracowanie odpowiedniego testu wysiłkowego jak najbardziej zbliżonego do pracy jaką zwierzę wykonuje, podobne zasady są stosowane w medycynie sportowej ludzi.
W badaniach na bieżni szczególnie u koni wyścigowych, to lekarz decyduje o prędkości i dystansie jaki pokonuje koń i często taki test wysiłkowy jest znacznie bardziej obciążający niż treningowy galop przeprowadzony przez trenera na potrzeby badania. Podczas badania na sztucznej bieżni zwykle prowadzi się test polegający na zwiększaniu prędkości co minutę aż do momentu kiedy zwierzę nie jest w stanie utrzymać pozycji z przodu bieżni, ponadto koń biegnie pod kątem co znacznie zwiększa obciążenie.
Szczególnie w przypadku zaburzeń dotyczących podniebienia miękkiego większość koni przemieszczała podniebienie na bieżni a w terenie nie, natomiast zaburzenia krtani miały podobną rozpoznawalność w obu technikach. Nie widomo jednak czy konie, które przemieszczają podniebienie na bieżni przemieszczają je faktycznie podczas wyścigu czy jest to nadinterpretacja wyniku badania.
Inne badania przeprowadzone przez Priest i wsp 2012, mówią o dużej skuteczności dynamicznej endoskopii terenowej u koni kłusaków, tutaj badanie było przeprowadzone podczas próbnych gonitw.
Kolejnym ważny aspektem badań dynamicznych jest ich bezpieczeństwo, istnieje spora trudność z przystosowaniem modych koni do pracy na bieżni gdzie podczas badania w terenie mamy możliwość badania takich koni na lonży co nie stwarza większych trudności.

Zaburzenia gardła i krtani wykrywane w dynamicznym badaniu endoskopowym
Lewostronne porażenie krtani
Bardzo często spotykana choroba krtani u koni. Chore konie w czasie pracy mają głośny świszczący oddech. Co prawda porażenie jest już widoczne w badaniu spoczynkowym, ale co dzieje się z krtanią podczas pracy jest widoczne dopiero w badaniu dynamicznym. Obecnie posługujemy się najczęściej pięciostopniową skalą oceny krtani w spoczynku i wiemy że u koni z IV stopniem na pewno dochodzi do zapaści krtani podczas wysiłku i te zwierzęta powinny być operowane. Natomiast największą trudność sprawiają konie z III stopniem gdzie u jednych dojdzie do zapaści krtani a u innych nie. Ponadto często dochodzi jedynie do zapadania się samych fałdów głosowych i takie konie nie będą wymagały trudniejszych i bardziej ryzykownych operacji jak laryngoplastyka. Bardzo dużo zależy również od stopnia wysiłku jakiemu poddawane jest zwierzę, inne wymagania są wobec konia wyścigowego a inne wobec skoczka.
Dogrzbietowe przemieszczenie podniebienia miękkiegoz (ang. DDSP – dorsal displacment of soft palate)
Bardzo często wystęujące zaburzenie u koni wyścigowych ale i nie tylko. Wyjątkowo nieprzyjemne dla konia zaburzenie polegające na tym że podniebienie miękkie wskakuje na nagłośnię i zatyka kompletnie przepływ powietrza. Konie wydają często przy tym charczący dźwięk, ale niektóre są zupełnie ciche. Dla konia wyścigowego i sportowego jest to bardzo duże i nagłe utrudnienie w przepływie powietrza.
Przemiesczanie podniebienia podczas badania spoczynkowego nie jest jednoznaczne z przemieszczaniem podniebienia w wysiłku. Oprócz przemieszczenia podniebienia wyróżniamy również niestbilność podniebienia, która często towarzyszy DDSP oraz bardziej frustrujące przemieszczanie przedniej części podniebienia, gdzie operacje są nie skuteczne. Powodzenie w leczeiu operacyjnym szacuje się u 60 -70 % przypadków.
Zapadanie się gardła


W zależności od tego czy zapaści ulegają tylko boczne ściany czy sklepienie gardła oraz boczne ściany choroba ta daje objawy od lekkiej do ciężkiej niewydolności oddechowej w wysiłku. Niestety choroba ta jest nieuleczalna a z wiekiem konia nasila się.
Odchylenie fałdów nalewkowo – nagłośniowych (z ang. ADAEF – axial deviation of aryepiglottic folds)
Choroba dotyczy fałdów nalewkowo-nagłośniowych które znajdują się po bokach krtani. Zapadając się fałdy zaburzają przepływ powietrza. Konie zwykle świszczą, znacznego stopnia zapadanie się tych fałdów wiąże się ze znaczną nietolerancją wysiłku. Naszczęście korekcja chirurgiczna przynosi świetne rezultaty zabieg jest prosty i konie szybko wracają do pracy.
Odwrócenie nagłośni
Chore konie wydają bardzo charakterystyczny dźwięk. Chrząstka krtani nazywana nagłośnią jest zasysana do światła krtani przy wdechu, zwykle dzieje się tak przy dużych prędkościach. Niestety do tej pory nie znaleziono perfekcyjnego zabiegu który mógłby pomóc chorym koniom.
Dolno – przyśrodkowe przemieszczenie chrząstek nalewkowatych zaburzenie często spotykane u kłusaków. Z racji rosnącej popularności wyścigów tych koni w Polsce będzie to z pewnością coraz częściej rozpoznawane zaburzenie, ma ono związek z charakterystycznym ustawieniem głowy i szyi podczas wyścigu.
Powyższe jednostki chorobowe są bardzo częstym problemem koni, nie rzadko występują złożone przypadki gdzie mamy doczynienia z więcej niż jednym zaburzeniem dynamicznym.
Podsumowując właściciele wymagają od nas coraz dokładniejszych informacji, właściwego rokowania co do przyszłości i kariery sportowej konia. Zoperowanie konia bez prawidłowego rozpoznania jakie daje badanie dynamiczne niesie ze sobą ryzyko narażenia zdrowia konia oraz strat finansowych ze strony właściciela. Przy nakładach pracy i pieniędzy inwestowanych w utrzymanie i trening oraz często bardzo wygórowanych cenach za konie, lekarz weterynarii jest obarczany coraz większą odpowiedzialnością. Wprowadzenie endoskopii dyanamicznej w terenie daje nam nieograniczony dostęp do tego badania i umożliwia wykorzystanie tej metody np.: przy badaniach kupna i sprzedaży gdzie dla kupującego informacje na temat możliwości wyczynowych konia są niezmiernie istotne.
Przy obecnych możliwościach diagnostycznych i leczniczych warto zwrócić uwagę na niedoceniany problem dynamicznych zaburzeń pracy gardła i krtani u koni.

IAD WORKSHOP wrzesień 2014, Cabourg, Francja.

We wrześniu miałam przyjemność uczestniczyć w międzynarodowej konferencji (IAD WORKSHOP) dotyczącej nieinfekcyjnych chorób dolnych dróg oddechowych w Cabourg we Francji. Oprócz bardzo wielu ciekawych wykładów, których mogłam wysłuchać zaprezentowałam moją pracę na temat porównania choroby zapalnej dolnych dróg oddechowych IAD i nawracającej choroby obturacyjnej RAO.
Bardzo ciekawym punktem konferencji było porównanie podobnych zagadnień w medycynie ludzkiej, gdzie mimo zaawansowania badań naukowych i większych możliwości diagnostycznych lekarze borykają się z bardzo podobnymi problemami jak my. Zadaliśmy sobie bardzo wiele pytań i pewnie zajmie nam trochę czasu żeby na nie odpowiedzieć, ale pojawiło sie parę nowych rozwiązań dotyczących leczenia. Bardzo wartościowe było podzielenie się wątpliwościami jakie każdy z nas miał i wymiana doświadczeń w codziennej pracy.
A wnioski ?

Nadal jednak nie do przecenienia jest dbałość o warunki w jakich trzymamy i trenujemy konie, bez tego żadne leczenie nie da rezultatów. Niezwykle ważna jest skrupulatna diagnostyka aby móc postawić odpowiednie rozpoznanie i rokowanie. Każdy pacjent powinien być kontrolowany po wykananym leczeniu jest to niezwykle pomocne aby dobierać odpowiednie leki i czas trwania kuracji. Trzeba też pamiętać że choroby alergiczne płuc koni w większości są dziedziczone i unikać rozmnażania koni, które już wykazują objawy chorobowe.

Bardzo miłym akcentem był oczywiście aspekt towarzyski:)czyli uroczysta kolacja w Grand Hotelu w Cabourg. Oprócz tego organizatorzy oprowadzili nas po Centrum Diagnostycznym Cirale gdzie odbyła sie prezentacja firmy Optomed i pokaz badania dynamicznego. Mogliśmy też oglądać efekty wszczepiania stymulatorów mięśni u koni z porażeniem krtani i poruszyć tematy związane z wydolnością kłusaków, w czym specjalizuje sie Cirale.

Badanie endoskopowe dynamiczne bez użycia bieżni już w Polsce!!

Badanie endoskopowe dynamiczne bez użycia bieżni za pomocą systemu DRS jest już dostępne. Mój własny zestaw wylądował w Polsce. Teraz możliwe jest badanie, które do tej pory wykonywałam na bieżni, w terenie u pacjenta. Koń jest badany podczas wykonywanej przez siebie pracy, z jeźdzcem na grzbiecie. Jest to niezwykle cenne badanie dla koni, u których mamy wątpliwość na ile sprawnie pracuje ich krtań i gardło. Często zastawiamy sie czy to jest moment gdzie trzeba operować krtań czy gardło i jeśli tak to jaki rodzaj operacji wykonać. Badanie jest też bardzo cenne przed kupnem u koni które mają służyć do wysokiego sportu czy wyścigów.
Takaże jeśli koń głośno oddycha, męczy sie szybko lub po prostu chcemy sprawdzić czy podoła pracy w przyszłości to badanie będzie niezwykle pomocne. Zapraszam do współpracy!!

Oferta badań wysiłkowych w terenie tj. na torze roboczym dla koni wyścigowych na Służewcu

Badania będą przeprowadzane jednego dnia (data zostanie wyznaczona po ustaleniu z zainteresowanymi) na torze roboczym. Pierwsze badania zostaną wykonane na jesieni.

Konie będą badane spoczynkowo klinicznie, i będzie pobierana krew do badania ogólnego przed wysiłkiem. Następnie koń będzie miał zakładany aparat do badań EKG w wysiłku (televet kruuse) oraz endoskop do wizualizacji krtani i gardła podczas galopu ELT www.youtube.com/watch?v=Wyks9uWr4ho .

Po wykoniu testu wysiłkowego (galopu) koń będzie miał drugi raz pobieraną krew w celu określenia ewentualnego zakwaszenia i uszkodzenia mięśni.

Podczas testu będzie mierzona prędkość i dystans z jaką porusza się koń.

Po badaniu na życzenie właściciela istniej możliwość sprawdzenia czy koń nie krwawi po wysiłku. Badanie dolnych dróg oddechoych (bronchoskopia – byłoby dodatkowo płatne)

Badanie pozwala uchwycić przyczynę obniżonej wydolności konia w tym:

  • dyniamiczne zaburzenia pracy gardła i krtani np.: przemieszczenie podniebienia miękkiego, zapadanie się gardła, dysfunkcje krtani itp.
  • arytmie powstające podczas wysiłku np.: napadowe migotanie przedsionków, dodatkowe skurcze komorowe (arytmie znacznie obiżające wydolność)
  • krwawienia powysiłkowe
  • mięśniochwat lub nadmierne zakwaszenie powodowane pracą

Koszt badania będzie zależał od ilości koni minimalny koszt to ok 700 zł za cały test maksymalny koszt to 1000 zł.

Jeśli jesteście Państwo zainteresowani proszę o kontakt: Blanka Wysocka 603-584-824

lub wysocka.blanka@gmail.com

Konferencja medycyna sportowa i kardiologia koni (Sec 15-17.03. 2014)

15-17 marca w uroczej miejscowosci w okolicach Pardubic (Sec) odbył się kongres Medycyna sportowa i kardiologia koni. Zagadnienia z zakresu spadku wydolności i układu oddechowego prowadziła moja mentorka Emmanuelle van Erk – Westergren (www.esmp.be), a z kardiologi koni Dr Lesley Young którą zawsze chciałam poznać !!
Dwudniowa konferencja zakończona była warsztatami z badania echokardiograficznego koni, zajęcia trwały cały poniedziałek od rana do wieczora. W czasie warsztatów sprawdzaliśmy możliwości nowych aparatów ESOATE na pacjentach kliniki Hermanuv Mestec. Klinika mieści się również niedaleko Pardubic.
Byłam zachwycona możliwością weryfikowania wielu zagadnień w rozmowach z tak fantastycznymi wykładowcami, w zasadzie przez trzy dni non-stop zadręczałam obie wykładowczynie pytaniami:) mieszkaliśmy bowiem w tym samych hotelu i nie miały gdzie uciekać:). To były bardzo inspirujące trzy dni, bardzo jestem wdzięczna komitetowi organizacyjnemu (dr Vendula Jandowa, dr Jakub Plachy) za ciepłe przyjęcie i roztaczanie nad nami troskliwej opieki.

Endoskopia wysiłkowa

Zaburzenia na terenie górnych dróg oddechowych wymagają bardzo często badania dynamicznego. Szczególnie u koni wyścigowych jak i sportowych kiedy oddechowi towarzyszy szmer, świst, charczenie, a w badaniu endoskopowym spoczynkowym nie widać żadnych zmian powstaje frustrujące pytanie czy ten koń może trenować nadal. Wówczas kierujemy konia do badania wysiłkowego.

Szukając alternatywy dla badań wysiłkowych na sztucznej bieżni chciałabym zacząć badania prznośnym endoskopem dzięki któremu badanie będzie można wykonać na miejscu u każdego konia w jego naturalnych warunkach. Istnieje kilka zestawów do badań wysiłkowych różnych firm  tej chwili nawiązałam współpracę z firmą Fritz http://www.youtube.com/watch?v=Wyks9uWr4ho z Niemiec i takie badanie możemy już przeprowadzić w Polsce. Koszt badania będzie wynosił na razie ok 1000 zł ale jeśli mój plan sie powiedzie w przyszłym roku badanie powinno być o wiele tańsze:)

Dzięki współpracy z firmą kruuse niedługo będziemy badać konie innym endoskpoem firmy Videomed badania również będzie można wykonać w Polsce na razie oferta będzie ograniczona czasowo.

Wszystkich chętnych zapraszam do współpracy!!!

Staż kliniczny w Katedrze Chorób Wewnętrznych Koni UC Davis U.S.A.

Dzięki uprzejmości Dr Nicoli Pusterla i ogromnej pomocy Dr Janka Treli (rezydenta w katedrze chirurgii UC DAVIS) mogłam odbyć staż w Katededrze Chorób Wewnętrznytch Koni Uniwerstetu w Davis, California, USA. Oprócz ogromnej wiedzy jaką posiadają pracujący tu lekarze, wszyscy bez wyjątku są niezwykle uprzejmi i pomocni, z ogromną cierpliwością odpowiadają na wszelkie pytania i tłumaczą wszystkie procedury w każdym detalu. Byłam niezwykle poruszona opieką jaką sie roztacza nad pacjentami ale też i właścicielami koni którzy mogą towarzyszyć swoim koniom w każdej sytuacji.Wspaniały jest też system nauczania studentów którzy bezpośrednio prowadzą leczenie przypisanych im koni, są odpowiedzialni za podawanie leków, przygotowanie do badania, badanie stanu ogólnego podczas całego pobytu konia w klinice.
Mogłam uczesniczyć w wielu bardzo ciekawych zabiegach i procedurach diagnostycznych. Tutaj nie stawia się barier w leczeniu nie jest problemem wszczepienie rozrusznika serca u kilkumiesięcznego osiołka miniaturowego z ciężką arytmią serca, kardiowersja elektryczna koni, czy leczenie nowotworów złośliwych za pomocą nawświetlań i chemioterapii.
Dzięki rozmowom z wybitnymi naukowacami jakim są Dr Pusterla (Interna, Choroby zakaźne), Dr Magdhesian (Neonatologia, Interna), Dr Aleman (neonatologia) Dr Griffiths (kardiologia) mogłam zweryfikować swoje wątpliwości co do diagnostyki i leczenia w codziennej pracy jak i tezy mojej pracy doktorskiej. Mam nadzieje że zdobyta wiedza posłuźy moim pacjentom i mojej wiecznie zaniedbanej pracy naukowej:).

Krawienia powysiłkowe z płuc u koni

Krwawienia powysiłkowe z płuc są powszechnym problemem szczególnie u koni wyścigowych gdzie ok 90 % biegających koni krwawi.

Najczęściej krwawienie jest niewielkiego stopnia i krew w ogóle nie pojawia się w nozdrzach. Nawet te niewielkie krwawienia mogą jednak w przyszłości mieć wpływ na wydolność wysiłkową konia. każda ilość krwi w pęcherzykach płucnych powoduje powstanie procesu zapalnego, z kolei zapalenie zwiększa ryzyko kolejnego krwotoku i tak proces samoistnie się napędza. Krwotoki powysiłkowe są niestety częścią bardzo intensywnego treningu i szczególnie u koni wyczynowych są nieuniknione. Na skutek bardzo dużego podciśnienia w drogach oddechowych powstającego w trakcie wysiłku dochodzi do pękania kapilarów- bardzo drobnych naczyń krwionośnych, które oplatają pęcherzyki płucne. Pod wpływem siły ssącej w czasie wdechu krew jest aspirowana do światła dróg oddechowych.  Aby krew wydostała się na zewnątrz musi być jej wystarczająco dużo i potrzebne jest ok 30 minut aż zacznie spływać do tchawicy.

Przyczyna nie jest do końca poznana, wiemy że największy wpływ na wystąpienie krwawień ma wysiłek i warunki atmosferyczne. Istnieje teoria iż zaburzenia funkcjonowania górnych dróg oddechowych takie jak np.: DDSP u koni wyścigowych powodują krwotoki.

W mojej pracy klinicznej obserwuję również duży związek krwawień ze stanem zapalnym dolnych dróg oddechowych szczególnie dotyczy to koni cierpiących na nawracającą chorobę obturacyjną – RAO.  Niektóre arytmie zaburzają krążenie

płucne i również sprzyjają krwotokom.Krwawienie powysiłkowe z płuc

Gdy pojawia się krew w nosie….

Jeśli krwawienie jest intensywne lub powtarza się NIGDY NIE POWINNO SIĘ TEGO IGNOROWAĆ. Przyczyną mogą być krwawienia powysiłkowe ale również niebezpieczne stany chorobowe worków powietrznych czy zatok okołonosowych.
Nie powinniśmy również ignorować tego objawu u koni wyczynowych, tu nieznaczne krwawienia z płuc mogą znacznie osłabiać wydolność wysiłkową konia.

Jak leczymy????

Po przeprowadzeniu badań diagnostycznych jeśli nie uda się uchwycić konkretnej przyczyny krawienia płucnego, koń przede wszystkim musi odpocząć, w przeciwnym razie narażamy go na wystąpienie kolejnych krwawień i trwałe uszkodzenie płuc. Leki które stosujemy mają na celu usunąć stan zapalny i zatrzymać proces bliznowacenia płuc na skutek zalegania krwi w pęcherzykach płucnych. Należy pamiętać iż powszechnie stosowane suplementy witaminowe są niewystarczające w terapii krwawień płucnych sami przecież nie leczymy zapalenia płuc u siebie witaminą C. Po zakończonej terapii nasze działanie skupia się na prewencji krwotoku, czasem konieczna jest zmiana planów treningowych i zmniejszenie obciążeń szczególnie kiedy pogoda jest niesprzyjająca. Powysiłkowe krwawienia płucne niestety bardzo często nawracają.